VIỆT NAM HỢP ĐIỂM GIỚI THIỆU THÔNG TIN DU HỌC TỔNG QUÁT, CHỌN NƯỚC, CHỌN TRƯỜNG, CHỌN NGÀNH

Thông tin chung

MỸ

CANADA

SINGAPORE

ANH

ÚC

NZ

HUNGARY

MALAYSIA

THÁI LAN

HÀ LAN

Trang chủ VNCP
Thông tin chung về Hà Lan
Visa du học Hà Lan
Gương học sinh ở Hà Lan
Các trường trung học Hà Lan
Các trường đại học Hà Lan
Đại sứ quán Hà Lan
Bản đồ Hà Lan



Du học Mỹ



Du học Canada



Du học Singapore



Du học Anh



Du học Úc



Du học New Zealand



Du học Hungary



Du học Malaysia



Du học Thái Lan



Du học Phần Lan

Giáo dục: chìa khóa thành công của Phần Lan

Một người nước ngoài, khi yêu cầu được tới thăm một ngôi trường tại Phần Lan vào mùa hè năm 2005, sửng sốt nhận được câu trả lời từ Sở giáo dục thành phố Helsinki: Các trường của chúng tôi đã chật ních khách tới thăm rồi, bạn có thực sự phải tới thăm trường vào thời điểm này không?

Sự thực thì Phần Lan, từ lâu quá xa lạ với thế giới, nếu có thể khoe khoang chút gì về các ngôi trường của mình thì cũng sẽ rất lấy làm mừng. Thế nhưng, vào thời điểm này, thu xếp các chuyến viếng thăm thực sự gặp khó khăn. Các đoàn giáo dục từ các nước lũ lượt đổ về thăm các trường học tại Phần Lan bởi một lý do đơn giản vì chúng thực sự là những mô hình giáo dục tuyệt vời, cũng rất có thể là những mô hình tốt nhất thế giới.

Với thành tích đứng đầu sau hai lần điều tra PISA 2000, 2003, nền giáo dục Phần Lan đã trở thành tâm điểm chú ý của cả thế giới. Truyền thông BBC của Anh ra hàng loạt phóng sự về hiện tượng Phần Lan. Chuyên gia giáo dục Phần Lan được mời đi hầu hết các nước OECD và ngoài OECD để thuyết trình về mô hình giáo dục của mình. Hàng trăm đoàn quan chức và chuyên gia giáo dục từ các nước OECD, đặc biệt là Đức và Anh, đổ về Helsinki để khám phá triết lý của một nền giáo dục vốn xa lạ với thế giới. Bộ giáo dục Phần Lan “quá tải” trước những đề nghị “trao đổi kinh nghiệm giáo dục” từ các nước. Để thỏa mãn tất cả những yêu cầu của các nước, một năm sau khi kết quả điều tra lần thứ hai được công bố vào cuối năm 2004, Phần Lan liên tiếp tổ chức ba cuộc hội thảo quốc tế về giáo dục trong năm 2005. Hội thảo đầu tiên tổ chức vào tháng 3/2005 chủ đề là bí quyết thành công giáo dục Phần Lan (có 300 quan chức và chuyên gia giáo dục tới từ 30 nước). Hội thảo thứ 2 tổ chức 10/2005 tập trung vào chủ đề về các nhân tố quyết định kết quả PISA của Phần Lan (có 130 quan chức và chuyên gia giáo dục tới từ 30 nước),  Hội thảo thứ 3 tổ chức vào tháng 12/05 thu hút gần 500 quan chức và chuyên gia giáo dục từ 35 nước tập trung vào chủ đề những chính sách hỗ trợ học tập và phúc lợi trong giáo dục toàn diện. Ngoài các cuộc thảo luận chung, thảo luận nhóm, Phần Lan tổ chức cho tất cả các đại biểu, chia ra làm nhiều nhóm, thăm quan và dự giờ học ở các trường trong hệ thống trường học toàn diện ở Phần Lan. Nội dung của các hội thảo này được công khai trên Internet. [1][ Mar05   --- Oct05 --- Dec05 ]

Trích từ bài viết PISA và Giáo dục Phần Lan tại địa chỉ: http://huy.finland.googlepages.com/pisa&vn

Những ngôi trường tốt đã trở thành biểu tượng cho một đất nước Phần Lan hiện đại, mà cách đây nửa thế kỷ mới chỉ là một quốc gia nông nghiệp nghèo khổ, nhưng ngày nay đã trở thành một trong những quốc gia hội nhập, hiện đại, và thịnh vượng nhất thế giới.

Phần Lan đứng đầu trong các kỳ thi trong Chương trình đánh giá sinh viên quốc tế (PISA), kiểm tra trình độ của học sinh 15 tuổi của tất cả các quốc gia công nghiệp của thế giới. Phần Lan cũng đứng đầu, hoặc nhóm đầu của rất nhiều các cuộc so sánh toàn cầu về cạnh tranh kinh tế, tiêu chí về dùng Internet, tiêu chí về môi trường và nhiều tiêu chí khác. Phần Lan, đất nước sáng tạo ra thương hiệu NOKIA,  có tỷ lệ người dân sử dụng điện thoại cao hơn bất kỳ quốc gia nào trên thế giới  – gần 85 / 100 người dân (năm 2005).

Xem bảng thành tích PISA của Phần Lan:
http://www.washingtonpost.com/wp-dyn/content/graphic/2005/05/24/GR2005052400072.html

Vào những năm 70s, giáo dục bắt buộc ở Phần Lan là 6 năm và hệ thống giáo dục chẳng có gì đặc biệt. Thế nhưng cũng vào những năm này, luật mới về giáo dục ra đời cùng với việc chính phủ tăng mạnh ngân sách cho giáo dục, và chỉ chưa đầy 20 năm sau, hệ thống giáo dục mới đào tạo ra một thế hệ công dân tốt nghiệp trung học cơ sở hoặc trung cấp nghề và hơn nửa số công dân đang ở độ tuổi đi học học đại học. Ở tất cả các cấp học, việc học rất nghiêm khắc và hoàn toàn miễn phí.

Pekka Himanen, 31 tuổi, một học giả nổi tiếng lấy xong bằng tiến sĩ ở tuổi 20, giờ đã trở thành biểu tượng cho thời đại công nghệ thông tin ở Phần Lan cho rằng “chìa khóa cho sự thành công không phải là chính phủ đã đầu tư bao nhiêu tiền. Trái lại thành công là ở nhân tố con người. Chất lượng giáo dục cao ở Phần Lan là do Phần Lan đào tạo được một thế hệ giáo viên chất lượng cao nhất. Để dạy trẻ em mẫu giáo, giáo viên Phần Lan phải có bằng đại học. Và để dạy tiểu học, tối thiểu giáo viên phải có bằng Thạc sỹ. Vô số các sinh viên tốt nhất mong muốn trở thành giáo viên. Điều này gắn với một thực tế là tất cả chúng tôi đều tin rằng chúng ta đang sống ở thời đại thông tin, do đó nghề giáo trong kỷ nguyên thông tin sẽ được mọi người kính trọng.”

Xem thêm website của Pekka Himanen: http://www.pekkahimanen.org/

Hiệu trưởng của Trường tiểu học toàn diện Arabia, Kaisu karkkainen, 49 tuổi, cũng có cùng lời giải đáp cho câu hỏi tại sao Phần Lan lại đạt được thành tích cao như vậy. Tại bữa ăn trưa ngay tại trường với món gà, cơm và sa lát, bà bộc bạch: "Có ba lý do giải thích cho sự thành công ấy. Đó là: giáo viên, giáo viên và giáo viên !!!". Bà nở một nụ cười tươi không thường thấy ở những người Phần Lan với người đồng nghiệp thân thiết, Riita Severinkangas, 47 tuổi, là giáo viên tiếng Anh có thâm niên 16 năm rồi.

Dự giờ tại một buổi học của học sinh lớp 8 của Severinkangas, chúng tôi chứng kiến mọi học sinh của Bà đều có thể nói và đọc bằng tiếng Anh, một ngôn ngữ chẳng có nét gì chung với tiếng mẹ đẻ phức tạp và khó hiểu như tiếng Phần Lan.

“Vai trò của giáo viên là quan trọng số một” là câu trả lời chung cho những thắc mắc của chúng tôi về thành công giáo dục của Phần Lan. Seppo Heikkinen, 45 tuổi, nhà sản xuất các chương trình học tiếng Anh cho đài truyền hình Phần Lan, một thành viên hội đồng điều hành của trường Arabia, cho rằng thành công nằm ở chuyên môn cao của các giáo viên, và những giáo viên của Phần Lan cực kỳ tâm huyết với nghề nghiệp của mình.

Giáo viên giàu kinh nghiệm

Vào chiều thứ sáu, Heikkinen đang ở trường, ngôi trường được đặt tên theo địa danh vùng, có buổi gặp gỡ với cô giáo đang dạy con gái 9 tuổi của mình, với bác sỹ tâm lý và một giáo viên phụ trách các trẻ em cần giúp đỡ đặc biệt. Ông kể đã với các cô giáo là “Con gái tôi mắc bệnh tâm lý”; và trường đang bàn cách để giúp con gái ông trở lại trạng thái tâm lý bình thường.

Đây đã trở thành một điều đặc biệt đối với hệ thống giáo dục ở Phần Lan, một hệ thống có đội ngũ giáo viên đa dạng và chuyên nghiệp: có 28 giáo viên dạy cho 265 học sinh, hiện đang học tại trường Arabia. Không khí trong lớp học Arabia gợi cho những nhà giáo dục Mỹ đang thăm trường nhớ tới những trường học tư nhân tốt nhất ở Mỹ, ở đó sự thân tình giữa giáo viên và học sinh được  làm giàu thêm bởi những kỳ vọng đặt vào mọi học sinh chứ không chỉ quan tâm tới những học trò giỏi nhất.

Trường học, nằm giáp ranh với Helsinki, xây dựng lại trên nền một bệnh viện vốn chuyên chữa trị cho những người nghiện rượu (một vấn nạn lớn ở Phần Lan). Sau ba năm hoạt động, mỗi năm trường mở thêm một lớp, và năm 2006 đã mở thêm lớp 9 trong hệ giáo dục toàn diện. Việc xây dựng thêm các lớp học đang được tiến hành, và một ngôi trường mới đang trên bảng vẽ, dự kiến sẽ mở ra vào năm 2010. Trường sẽ tuyển 500 học sinh, so với quy mô ở Phần Lan thì nó sẽ là một trường học lớn.

Học sinh của trường Arabia chủ yếu là con cái của các sinh viên mới ra trường và các chuyên gia, bà hiệu trưởng Karkkainen nói. Nhưng khách thăm trường nếu có ý hỏi rằng thành công của trường là vì điều này thì sẽ được chỉnh ngay.

Bà Karkkainen bộc bạch. Ngôi trường tôi làm việc gần đây nhất khác lắm, nằm ở vùng lân cận, chẳng khác gì khu ổ chuột (cái mà Phần Lan coi là ổ chuột, theo tiêu chuẩn của Mỹ thì không phải vậy). Học sinh của trường, 1/3 là dân nhập cư (những người này ở Phần Lan còn rất ít), 1/3 khác là các học sinh thuộc diện chăm sóc đặc biệt. Chính quyền rất chăm lo cho ngôi trường đó, bà nói: giờ thì xây thêm một khu mới, tuyển thêm nhiều nhân viên xã hội. Có rất nhiều vấn đề với học sinh và phụ huynh. Nhưng dù thế, kết quả vẫn rất tốt, bà kể. Giáo viên được đào tạo ra là để dạy dỗ những trẻ em khó dạy.

Thần dược cứu đói nghèo

Niềm tin vào giáo dục không chỉ là vấn đề chính sách giáo dục của chính phủ. Nó bắt nguồn sâu xa từ tính cách dân tộc của một quốc gia nghèo về tài nguyên thiên nhiên. Phần Lan chẳng có gì ngoài cá và rừng. Phần Lan dần dần nhận thức rõ rằng chỉ có giáo dục là liều thuốc giải hiệu nghiệm nhất cho nạn đói nghèo cách đây hơn một thế kỷ, Himanen, một triết gia nói. “Sự phát triển của Phần Lan đến từ việc đầu tư cho hệ thống giáo dục”

Điều tra PISA, do OECD tiến hành tại Paris, khẳng định rằng trường học Phần Lan đạt thành tích xuất sắc ở tất cả các cấp học trong cả nước. Theo điều tra này thì Nhật Bản và Phần Lan đứng đầu về cả chất lượng và mức độ bình đẳng.

Karkkainne có được quyền tự chủ rất lớn với tư cách là hiệu trưởng trường học toàn diện Arabia. Hội đồng điều hành của bà có 5 phụ huynh, hai giáo viên, đại diện công ty trong vùng cùng với bà xây dựng chương trình học cho trường, xây dựng nội quy và tuyển giáo viên.

Bà đã tâm sự cách mà bà tuyển giáo viên. Gần đây, bà công bố cần một giáo viên tiếng Phần Lan có thâm niên trong mạng máy tính nối các trường học Helsinki. Có tới 37 giáo viên đủ tiêu chuẩn đăng ký, đa phần đều có thâm niên nghề. Thường thì một giáo viên mới ra trường phải dạy ở các tỉnh trong vòng 5 năm trước khi có thể xin được một biên chế ở trường thành phố.

Karkkainen phỏng vấn 5 giáo viên ưng ý nhất và chọn một người để dạy cho khóa học năm sau (2006), bắt đầu từ giữa tháng 8.

Trường học toàn diện Arabia như một thiên đường trên hạ giới. Một ngày thăm trường, khách sẽ tự mình bắt gặp nhiều điều cho thấy trường ra trường, trò ra trò; học tập bao giờ cũng là sự kết hợp của học thuộc lòng, vui chơi và một chút nghiêm cẩn. Nhưng có một vài điều thực sự ấn tượng.

Điều đầu tiên là sự chững chạc của học sinh. Từ rất lâu rồi, Phần Lan tin rằng 7 tuổi trẻ em mới bắt đầu đi học, do đó, so với Mỹ, học sinh Phần Lan lớn hơn học sinh Mỹ một tuổi ở tất cả các cấp học. Trẻ em sáu tuổi vẫn đang học dự bị tiểu học (hầu hết trẻ em 6 tuổi ở Phần Lan tới trường hoặc nhà trẻ học dự bị tiểu học). Nhưng theo bà Raili Rapila, một giáo viên mẫu giáo ở trường Arabia  cho biết, các trường mẫu giáo ở Phần Lan không tạo bất kỳ một áp lực nào bắt trẻ em tập đọc trước khi vào lớp 1. Có 3 em trong số 10 học trò của cô giờ đều nghiện đọc sách, nhưng cả 10 đứa đều muốn được nghe cô đọc hàng ngày, và đọc cho học trò nghe là môn học thường xuyên ở trường. “Các kỹ năng xã hội và chơi mà học quan trọng hơn việc đọc đối với những trẻ em sáu tuổi", cô nói.

Xem thêm về triết lý giáo dục của Phần Lan đối với trẻ em  học dự bị tiểu học (6 tuổi) tại địa chỉ: http://huy.finland.googlepages.com/pscviet

Trong buổi học của học sinh lớp 8 của cô giáo Riita, một cậu học trò 14 tuổi không chịu tham dự vào bài học thuộc lòng mà chỉ chú tâm nghe máy iPod của mình. “Em chắc là mình không tham gia chứ?, cô Riita khẽ khàng nhưng nghiêm nghị hỏi lại. Cậu bé không trả lời, sắc mặt lạnh lùng, chán ngắt.

Nhưng chỉ ít phút sau, cậu trò chuyện bằng một giọng tiếng Anh trôi chảy với những người khách Mỹ đang thăm quan trường, kể lại những “thành tích” của cậu có thể ngồi nhiều giờ trên máy tính cá nhân mà không cần ngủ ngáy gì cả. Lần lâu nhất là 76 giờ đồng hồ. Sao em có thể thức được lâu vậy?. Cứ uống coca và cà phê thôi. Khi phải làm việc thì cà phê và coca là nhất. Vậy em làm gì trên máy tính? Dịch lời những bài hát tiếng Anh sang tiếng Phần Lan chẳng hạn, cậu tỉnh bơ nói.

Đó là một học sinh cá tính, sau này cô giáo Riita kể với chúng tôi. Thế nhưng cô nói rằng cuối cùng cô cũng tìm ra cách trị được anh chàng này trong một tuần thực tập bắt buộc cho học sinh lớp 8. Bà đã hướng cho cậu thực tập tại nhà trẻ của trường và cậu rất thích việc này. Và lũ trẻ khoái cậu ấy. Thế nên, có lẽ, sau này cậu ta sẽ thấy rằng cậu muốn làm giáo viên cũng nên.

Một công việc lý thú

Giáo viên trường công ở Mỹ thường phàn nàn họ thiếu sự hỗ trợ và ít được tôn trọng. Câu trả lời đều ngược lại khi hỏi những điều tương tự với giáo viên ở trường Arabia. Tuomas, 38 tuổi, giáo viên dạy môn khoa học của trường, có bằng Thạc sỹ về địa lý, nói rằng những người bạn cùng lứa đại học với anh, giờ đang làm cho NOKIA, tập đoàn điện thoại di động toàn cầu gốc Phần Lan, có thu nhập rất cao. Thế nhưng tôi hỏi họ để so sánh giờ làm việc trong năm. Tuomas dạy 190 ngày một năm, từ 3-8 giờ một ngày. Công việc vui vẻ. Mình tự làm những dự án của riêng mình. Điều ấy rất quan trọng. Bạn còn muốn gì hơn thế?

Tuomas kể rằng tiền lương trừ thuế của anh khoảng 2000 euro (khoảng 2500 USD vào thời điểm 2005). Giống như tất cả các công dân Phần Lan, gần như anh không phải trả chút gì cho vấn đề y tế, hoàn toàn miễn phí trong việc học hành kể từ khi mẫu giáo tới khi không còn gì để học trong trường. Khi còn là sinh viên, mỗi tháng được vay 400 USD để chi dùng cho sinh hoạt. Đam mê của Tuomas là lái thuyền đi khắp các hồ tại Phần Lan, giờ anh đang sở hữu một chiếc thuyền dài 18 foot.

Ở trường, Tuomas phụ trách phòng máy tính và vài chục chiếc máy xách tay. Học sinh của anh có thể tự do sử dụng cho công việc nghiên cứu. Trong chín năm đầu tiên thậm chí học về máy tính chưa được đưa thành môn học bắt buộc đối với học sinh, chẳng có khóa học nào về máy tính kể cả kỹ năng đánh máy và rất nhiều học sinh Phần Lan vẫn chỉ biết mổ cò trên bàn phím. Thế nhưng đó chính là triết lý giáo dục không áp đặt rất tốt của Phần Lan đối với học sinh tiểu học.

Điểm đặc biệt khác đó là không có kiểm tra đồng loạt. Theo bà Karkkainen, hiệu trưởng trường, nếu không tính tới việc tham gia vào kỳ điều tra PISA, học sinh chỉ phải làm bài kiểm tra toán khi hết lớp 5, lớp 8 và lớp 9 và một bài kiểm tra môn hóa và vật lý cuối lớp 8. Thế thôi. Và ngay cả khi kết quả không được tốt lắm thì chẳng có chuyện gì với học sinh và với trường cả.

Điều thú vị nữa là dù giáo dục của Phần Lan đạt kết quả rất cao và người Phần Lan rất tự hào về điều đó nhưng chi tiêu của chính phủ trên thực tế có giảm đôi chút. Karkkainen phải cắt giảm chi tiêu của trường 4% so với năm ngoái. Bà cũng nói, lý do bởi người Phần Lan đang già đi nhanh chóng, chi tiêu cho người già tăng lên và do đó chi phí cho trường học cũng phải giảm đi.

Thật khó để tưởng tượng rằng người Phần Lan lại để cho các trường học kém đi khi mà giờ đây họ đã đạt được những kết quả tuyệt vời như vậy. Giáo dục là một phần của cái mà Himanen gọi là “dự án toàn quốc”, là nỗ lực của cả đất nước đưa Phần Lan có một vị trí vững chắc như nó đã đạt được trong thế giới hiện đại ngày nay.

"Chúng tôi vẫn muốn rằng chúng tôi phải thể hiện một điều gì đó, và điều đó là chúng tôi là những người thực sự xuất sắc", bà Karkainen nói.

Theo Robert G. Kaiser (Washington Post)

Nguyễn Thành Huy dịch từ nguyên bản tiếng Anh tại địa chỉ:

Focus on Schools Helps Finns Build a Showcase Nation:
http://www.washingtonpost.com/wp-dyn/content/article/2005/05/23/AR2005052301622_pf.html

Theo Nguyễn Thành Huy
 
 Các tin khác:
Cơ chế giáo dục (13/11)
Tiếp sau giáo dục toàn diện (13/11)
Giáo dục toàn diện tại Phần Lan (13/11)
QUAN HỆ PHẦN LAN - VIỆT NAM (12/11)
MỘT SỐ NÉT VỀ CỘNG HÒA PHẦN LAN (12/11)
Việt Nam Hợp Điểm chủ ý hợp tác đào tạo ICT và Media với Phần Lan (10/11)
Giáo dục dành cho người lớn (10/11)
Nghiên cứu (10/11)
Higher Education in Finland (06/11)
Studying (06/11)
CENTREPOINT PROMOTES FINNISH EDUCATION AND COLLABORATION WITH FINNISH SCHOOL (04/11)

Thông tin chung

MỸ

CANADA

SINGAPORE

ANH

ÚC

NZ

HUNGARY

MALAYSIA

THÁI LAN

HÀ LAN

VIỆT NAM HỢP ĐIỂM
Tổ hợp Giáo dục truyền thông - Education & Media Group

Thành viên:

Head Office
192 Lý Thái Tổ, Q.3, TP. HCM
Tel: 848. 38337747 - 38337748
Fax: 848. 38354518

Office 2
 
27 Lê Quý Đôn - Q.3 - TP.HCM
 Tel: 848. 3930 4930
 Fax: 848. 3930 4978

Văn phòng đại diện tại Hà Nội
 Tầng 4 Tòa nhà Ngân hàng Đông Á

 98 Hai Bà Trưng, Q. Hoàn Kiếm
 Tel: 3623 1665  - Fax: 3623 1667

TIẾP SỨC THÀNH ĐẠT, RA VỚI 5 CHÂU

 counter customizable free hit web page hit counter